AIDS-weesjeAfgelopen week had ik ‘s avonds laat de kathodestraalbuis aan staan terwijl ik op de bank een boekje las (Het mooie kotsende meisje van Herman Brusselmans – een aanrader – voor de geïnteresseerden). Nu kijk ik er doorgaans niet meer van op als ik tussen de slechte misdaadseries en de pornoreclames door opeens een schreeuwerige jongen zonder ziel hoor proberen geld van minderjarige kinderen afhandig te maken door ze hele dure prullaria voor hun mobieltjes te verkopen, maar deze keer was het anders. Deze keer was het anders, erger, kwaadaardiger. Het ging nu niet over een of ander stom spelletje of beltoon, maar over een verstoten AIDS-weesje! Nu hoorde ik het keiharde bewijs dat de man achter deze stem daadwerkelijk geen principes of enige vorm van mededogen bezit. En dat was toch best een schok. U moet namelijk weten dat ik toch altijd uitga van het goede van de mens, vooral van mijzelve, maar toch, ik ben ook een mens. En dat ben ik graag. Enfin, het reclamespotje. In beeld: een klein donker meisje in een verlaten vlakte met linksboven in beeld een ballon met de tekst “adopteer het verstoten AIDSweesje!”, op de achtergrond een stampende beat, terwijl de stem van Satan eerder genoemd Jamba-sujet alles op demonische wijze aan elkaar schreeuwt:

“Adopteer NU het verstoten AIDSweesje op je mobiele telefoon! SMS AIDS naar 3669 en laat zien dat je om haar geeft! SMS AIDS naar 3669 en steun de projecten van Terre des hommes!”

AIDSweesjeIk was onthutst, die blik van dat meisje, die Jamba-stem, dat ‘laat zien dat je om haar geeft’, die schreeuwerigheid van die hele spot. En het bleek niet eens een eenmalige flauwe grap, maar een – misplaatste – campagne van de hulporganisatie Terre des hommes. Goed, je zou kunnen zeggen dat het Terre des hommes in ieder geval gelukt is om de situatie in Afrika weer op de kaart te zetten. Maar op welke manier en op welke kaart! Deze club blijkt totaal geen idee te hebben van het begrip respect, van de grenzen van de ethiek en van het smakelijke. Een reclamespotje als dit valt niet meer te bedekken met de – vaak achteraf gebruikte – mantel van de ludieke actie. De knipoog mist. Sterker nog, een walgelijke, smakeloze actie als dit overschrijdt niet alleen de grenzen van de goede smaak, maar als hulporganisatie verspil je bovendien alle goodwill en geloofwaardigheid die je in de loop der jaren hebt opgebouwd. Echt om te huilen dat Terre des hommes, vandaar misschien het druppeltje in het logo. Zouden ze nu echt geen idee hebben van de ongepastheid van hun actie? Ze zouden die mensen moeten deporteren naar een overbevolkt vluchtelingenkamp, moeten inspuiten met HIV-besmet bloed en de maanden daarop geen eten meer moeten geven, en alleen wat restjes vervuild water. Gezellig tussen die leuke AIDS-weesjes, je weet wel, van de wallpaper op je telefoon. En, ik weet, dat is eigenlijk nog niet eens genoeg. Maar het is een begin.

Terre des hommeDat ik bovendien niet de enige ben die dit een misselijkmakende reclame vind, blijkt wel als ik de website van deze schaamteloze lijkenpikkers bezoek. Op moment van schrijven heeft deze actie slechts 250 smsjes (à 1 euro) opgeleverd, niet eens genoeg om de gemaakte kosten voor het uitzenden van het spotje terug te verdienen. Ik vind niet dat een hulporganisatie die de plank zo schandalig mis slaat nog enig bestaansrecht moet hebben. Gaat Afrika je dus aan het hart en wil je geld doneren voor een betere wereld? Geef je centen dan absoluut niet aan de cynische Jamba-collaborateurs van Terre des hommes, dat minderjarig ‘aidsweesjes’ gebruikt voor hun campagnes, maar aan een andere hulporganisatie. Het maakt niet uit welke. Als het maar een organisatie is die niet alleen de problematiek in Afrika, maar ook haar donateurs serieus neemt! Terre des hommes lukt het beide niet…

Het spotje is integraal te bekijken op YouTube.