Is er leven op Pluto?

België voor beginners

Manneke pis

Om maar meteen met de deur in heus te vallen en je uit de droom te helpen; de kans op leven op Pluto is nihil. De titel slaat natuurlijk op het foute lied België van Henk en Henk. Je hoort het tegenwoordig nog wel eens tijdens de arbeidsvitaminen op Hilversum 3. Over marteling gesproken. Nee, voor de leuke muziek moet je in België zijn, dEUS, Gorki, Girls in Hawaii, The Tellers, Arid, Triggerfinger, K’s Choice, de lijst van goede Belgische bands is eindeloos. Daar zitten we dan met Jeroen van der Boom, Blof (ze zijn het niet eens waard correct gespeld te worden, het opzoeken van dat teken kost te veel moeite), Di-rect en Voicst. Enfin, België dus.

Want wat is er nu allemaal aan de hand bij onze sympathieke zuiderburen? Iets met het ontslag van premier Yves Leterme. Maar laten we het chronologisch houden en bij het begin beginnen (iets dat men vaker zou moeten doen); de toestand in de wereld België.

Het Koninkrijk België is – net als bijvoorbeeld Duitsland en Amerika – een federale staat, wat in eerste instantie inhoudt dat het een enorm complexe staatsinrichting heeft, waarbij de meeste zaken in principe zoveel mogelijk lokaal door de deelstaten geregeld worden. In het geval van België zijn dat het Vlaamse, Waalse en Brussels Hoofdstedelijk Gewest en daarnaast uit de Vlaamse, Franse en Duitstalige Gemeenschap (een onderverdeling op basis van taal). Het Vlaamse en het Brussels Gewest zijn ieder bestuurlijk gezien één blok, met één parlement. Het Waalse Gewest daarentegen is weer opgedeeld in allerlei kleinere bestuursorganen. Brussel hangt er een beetje tweetalig tussenin. Het getuigt van een groot gevoel voor ironie dat juist Brussel, in juist België, de Europese hoofdstad is vanwaar men Europese eenheid predikt.

Omdat de verkiezingen in België uiteraard niet landelijk zijn, maar per kiesring, nemen Waalse partijen deel in de Waalse gebieden en Vlaamse partijen in de Vlaamse gebieden. Maar wat is dan het probleem als alles in België zo goed gescheiden is? Welnu, er is – ondanks alle verdelingen en afscheidingen – nog één gewestgrensoverschrijdend arrondissement: Brussel-Halle-Vilvoorde. In Brussel-Halle-Vilvoorde nemen dus logischerwijs zowel Vlaamse als Waalse partijen deel aan de verkiezingen. En dat vinden de Vlamen niet fijn. Maar wat de Vlamen eigenlijk en vooral tegen de borst stoot, is het feit dat een aanzienlijk deel van het geld van België verdiend wordt in Vlaanderen en wordt uitgegeven in Wallonië. Vlaanderen en België verhouden zich in dat opzicht een beetje als Rotterdam en Nederland, of, iets breder getrokken, Vlaanderen is een beetje wat Nederland is in de EU, een zogeheten nettobetaler. En dus wil Vlaanderen staatshervormingen doorvoeren, waardoor meer macht aan de afzonderlijke gewesten wordt toegekend en minder aan de centrale regering. Heel raar, Wallonië wil dat niet.

Yves verzoekt de goden

En dus ontstond er een patstelling. Geen van beide partijen (voor het gemak laten we het Brussels Gewest er even buiten) is bereid enige water bij de wijn te doen en België is al een flinke tijd zo goed als onbestuurbaar. Yves Leterme, de gewezen Jan Peter van Vlaanderen, kon binnen de gestelde deadline geen oplossing vinden, zag er totaal geen gat meer in trok zijn conclusies. Met meer ballen dan onze JP ooit zal hebben bood Yves de Koning zijn ontslag aan. Dat hij daarna gewoon door kon blijven regeren, en een oplossing kon zoeken zonder de druk van een deadline, is een aardige bijkomstigheid.

Het is te makkelijk om als een geblondeerde populist te roepen dat Nederland daarom Vlaanderen maar moet annexeren en dat Frankrijk dan Wallonië mag hebben. Als iets opvalt is dat het overgrote deel van de Belgen, ondanks alle problemen en verschillen, totaal niets voelt voor een verscheuring en opdeling van ‘hun land’. Want ondanks alle problemen en ruzies, blijft België voor alle Belgen toch hún landje. Het zal ongetwijfeld ontzettend lang duren en er valt nog veel te overwinnen, maar op den duur komen de sympathieke zuiderburen er echt wel uit.

Frank